Sunday, 16 October 2011

အညိဳမွသည္ ၾကက္ေသြးနီသုိ႔ ၂


အညိဳ႕ပရ၀ဏ္ႏွင့္ လံုၿခံဳ ေအးခ်မ္းမႈ အမွန္မွာ အညိဳ႔ ၀န္းက်င္သည္ အလြန္ပင္ ေအးခ်မ္း လွပသည့္ ၀န္းက်င္ျဖစ္သည္။ အေမရိကရွိ တကၠသိုလ္ႀကီး အမ်ားစုမွာ ၿမိဳ႕ႏွင့္ အတန္ငယ္ အလွမ္းေ၀းရာ ေတာင္ကုန္းမ်ား ေပၚတြင္ ရွိေန တတ္သည္မို႔ အညိဳသည္လည္း ေတာင္ကုန္းေလးေပၚမွ တကၠသိုလ္ တစ္ခု ျဖစ္သည္။ အေမရိကမွာ အိုင္ဗီလိခ္ေခၚ ပညာေရး၊ အားကစားႏွင့္ လူမႈေရး အရ ထိပ္တန္း အက်ဆံုး တကၠသိုလ္ စုစုေပါင္း ၈ ခု ရွိရာ အညိဳက တစ္ခု အပါအ၀င္ ျဖစ္သည္။

ထိုထိပ္တန္း တကၠသိုလ္ ၈ ခုစလံုးက အေရွ႕ေျမာက္ပိုင္း နယူး အဂၤလန္ ေဒသမွာ ရွိေနၿပီး ဟားဗတ္ တကၠသိုလ္၊ ေယးလ္ တကၠသိုလ္၊ ေကာ္နဲတကၠသိုလ္၊ ကိုလံဘီယာ တကၠသိုလ္ ပင္ဆယ္လ္ေဗးနီးယား တကၠသိုလ္  ပရင့္စ္တန္ တကၠသိုလ္ႏွင့္ ဒါးေမာင့္သ္ ေကာလိပ္တို႔ ပါ၀င္သည္။

ထိုေၾကာင့္ ဘေရာင္း တကၠသိုလ္မွာ မည္သည့္ တာ၀န္မွ် ႀကီးႀကီးမားမား မရွိဘဲ သူတို႔အေခၚ Faculty ပညာရွင္အျဖစ္ ေနခြင့္ ရျခင္းသည္ ေအးခ်မ္းသည့္ အခြင့္ထူးပင္ ျဖစ္ေလသည္။ အညိဳ၏ ပရ၀ဏ္ကား က်န္အေမရိကန္ တကၠသိုလ္မ်ားႏွင့္ ယွဥ္လွ်င္ က်ယ္၀န္းလွခ်ည့္ မဟုတ္ေသာ္လည္း အေတာ္ အတန္ က်ယ္၀န္းသည္။ ဥေရာပမ်ား ႀကီးစိုး ေနထိုင္ခဲ့သည့္ အတြက္လည္း ဥေရာပ ဟန္ဆန္သည္။ ပရ၀ဏ္ အတြင္းရွိ အေဆာက္အအုံအခ်ဳိ႕မွာ ၁၉ ရာစု ကတည္းက ေဆာက္ထားသည့္ အတြက္လည္း ဥေရာပၿမိဳ႕ငယ္ေလး သဖြယ္ ျဖစ္ေနသည္။ ထူးျခားခ်က္ တစ္ခုမွာ ပရ၀ဏ္ အတြင္းရွိ ပုဂၢလိကပိုင္ အိမ္မ်ား၏ ရွစ္ဆယ္ ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔မွာ Faculty ပညာရပ္ ဆိုင္ရာ ဆရာမ်ား၊ Tenure အျမဲတမ္း ပါေမာကၡမ်ား စသည့္ ဆရာ၊ ဆရာမမ်ား ပိုင္ဆိုင္သည့္ အိမ္မ်ား ျဖစ္ေနျခင္းပင္။

အညိဳကို ၁၇၆၄ ခုႏွစ္ကတည္းက တည္ေထာင္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္ရာ ေနာက္ပိုင္း တကၠသိုလ္ ခ်ဲ႕ထြင္လာသည့္ အခါ တကၠသိုလ္ ၀န္ထမ္းမ်ား ျဖစ္ၾကသည့္ ဆရာ၊ ဆရာမမ်ားကို ပရ၀ဏ္ႏွင့္ အနီးဆံုးတြင္ ေနထိုင္ၾကေစ ျခင္းျဖင့္ အားလံုးအတြက္ အက်ဳိးမ်ားမည္ဟု ဆံုးျဖတ္ၾကရာမွ ဆရာ၊ ဆရာမမ်ားကို ေစ်းႏႈန္းသင့္စြာ ေရာင္းခ်ေပးရန္ အညိဳက စီစဥ္ခဲ့ေလသည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း စာေပအႏု ပညာဌာနမွ အျမဲတမ္း ပါေမာကၡျဖစ္ ေသာ ေရာဘတ္ကူးဗားက သူ႔ဌာနရွိရာ ၆၈ ႏွစ္ပိုင္းတစ္ပိုင္း၊ အညိဳလမ္းႏွင့္ ေထာင့္မွန္ က်ေနသည့္ လမ္းခ်ဳိးေလးထဲမွာ အိမ္ရွိေနသည္။

ထိုသို႔ျဖင့္ အညိဳ၏ ဆရာ၊ ဆရာမမ်ားသည္ အညိဳ၏ ေက်ာင္းသားမ်ား နည္းတူ အညိဳရင္ခြင္ ထဲမွာပင္ ရွိေနေတာ့သည္။ အညိဳ၏ ေနာက္ထပ္ ထူးျခားၿပီး အခြင့္ထူးမႈ တစ္ခုမွာ သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရး ျဖစ္သည္။ အညိဳသည္ ႐ို႕ဒ္အိုင္းလင္း ျပည္နယ္ဟု ေခၚေသာ အေမရိက၏ အေသးငယ္ဆံုး ျပည္နယ္ေလးတြင္ ရွိရာ အညိဳမွ ထုတ္ေပးထားသည့္ ေက်ာင္းသားကတ္၊ ဆရာကတ္၊ ၀န္ထမ္းကတ္ မ်ားျဖင့္ ထိုျပည္နယ္ တစ္ခြင္ ေျပးဆြဲေသာ လိုင္းကားဘတ္စ္ကားမ်ား အားလံုးကို အခမဲ့ စီးနင္းႏိုင္ျခင္းပင္။ ထိုအခြင့္အေရးက ကိုယ္တို႔ကဲ့သို႔ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ား အတြက္ ပိုၿပီး အက်ဳိးမ်ားေစသည္။ ကိုယ္တို႔မွာ ကိုယ္ပိုင္ကား ငွားျခင္း၊ ၀ယ္ျခင္း မလုပ္ၾက သည့္အတြက္ လိုင္းကားကို အားထား စီးၾကရသည္။ လိုင္းကားနံပါတ္က အမ်ားအျပား ရွိၿပီး ကိုယ္ပိုင္ကား စီးသူမ်ားသည့္ အတြက္လည္း လိုင္းကားမ်ားမွာ နာရီ၀က္၊ တစ္နာရီမွ တစ္စီးဆိုသကဲ့သို႔ ေျပးတတ္ၾကရာ အမွားမခံ၊ မွားစီးလွ်င္ အခ်ိန္ေရာ ေငြပါ ကုန္သြားႏိုင္သည္ကိုး။

ထို႔ေၾကာင့္ လိုင္းကားစီးကာ သြားလိုရာကို သြားခါနီးလွ်င္ အခမဲ့ စီးခြင့္ရသည့္တိုင္ မည္သည့္နံပါတ္ကို မည္သည့္ကားဂိတ္တြင္ စီးသင့္ ေၾကာင္း ဂူဂဲလ္ေျမပံုမွာ ၀င္ရွာၿပီးမွသြားရသည္။ လိုင္းကားစာရင္းႏွင့္ အခ်ိန္ဇယားကို သူတို႔ ၀က္ဘ္ စာမ်က္ႏွာမွာ ၀င္ၾကည့္ႏိုင္ေသာ္လည္း ကိုယ္သြားလိုသည့္ လိပ္စာ သိ႐ံုျဖင့္ မည္သည့္လိုင္းကားနံပါတ္ကို စီးရမည္မွန္း လြယ္လြယ္ျဖင့္ မသိႏိုင္ရကား ဂူဂဲလ္၏ အကူအညီ မပါလွ်င္ အလုပ္ မတြင္ေခ်။ ဂူဂဲလ္ေျမပံု ၀က္ဘ္စာမ်က္ႏွာမွာက ကိုယ့္အိမ္လိပ္စာႏွင့္ သြားလိုသည့္ လိပ္စာကို ႐ိုက္ထည့္လိုက္လွ်င္ သြားႏိုင္သည့္လမ္း သံုးသြယ္ေလာက္ ျပထားတတ္သည္။

မည္သည့္ အခ်ိန္တြင္ မည္သည့္ ကားဂိတ္မွ မည္သည့္ နံပါတ္ လိုင္းကားကို စီးၿပီး လိုအပ္လွ်င္ မည္သည့္ဂိတ္မွာ ေနာက္ထပ္ မည္သည့္ ကားနံပါတ္ကို ေျပာင္းစီးကာ မည္သည့္ဂိတ္တြင္ ဆင္းၿပီး မည္မွ်ၾကာ ေအာင္ မည္သို႔ လမ္းဆက္ေလွ်ာက္ပါက ေရာက္ႏိုင္ေၾကာင္း၊ ခရီးစဥ္ အစအဆံုး အတြက္ မိနစ္မည္မွ် ၾကာျမင့္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း အေျဖေပးတတ္သည္ကိုး။ ထို႔ေၾကာင့္ အေမရိကမွာ ေနခဲ့သည့္ ႏွစ္ႏွစ္လံုးလံုး ဂူဂဲလ္ေျမပံု၏ အကူအညီ ျဖင့္သာ လိုင္းကားေရာ၊ ကိုယ္ပိုင္ကား ျဖင့္ပါ ခရီးတိုရွည္ေပါင္း ရာေထာင္ခ်ီ သြားျဖစ္ခဲ့ရပါသည္။

ထိုသို႔ လိုင္းကားမ်ားကို ေျပာင္းၿပီး စီးရလွ်င္ အညိဳမွ ထုတ္ေပးထားသည့္ ကတ္ကေလးကို ဘတ္စ္ကား ေမာင္းသူနားရွိ လက္မွတ္ ၀ယ္စက္ကေလး၏ သတ္မွတ္ရာ ေနရာတြင္ ထိလိုက္႐ံုျဖင့္ ႐ို႕ဒ္အိုင္းလန္းျပည္ နယ္တစ္ခြင္မွာ တရား၀င္ ကားစီးခြင့္ ရျခင္းကလည္း အညိဳ႕ရင္ခြင္ဖြားမ်ား အတြက္ ေကာင္းျခင္းတစ္ခ်က္ ျဖစ္ေလေတာ့သည္။

အညိဳကား အေမရိကန္ ေက်ာင္းပီပီ ညနက္ပိုင္းမွာ မလံုျခံဳတတ္သည့္ အခိုက္ အတန္႔မ်ဳိးလည္း ရွိေနျပန္ပါသည္။ စိတ္မမွန္၍ ျဖစ္ေစ၊ အၾကမ္းဖက္လို၍ ျဖစ္ေစ အၾကမ္းဖက္သူမ်ားက အညိဳ႕ ပရ၀ဏ္မွာ ရွိေနတတ္သည္။ သည္ေတာ့ အညိဳက သူ႔ရင္ေသြးမ်ားကို လံုျခံဳေအာင္ ထားရန္ အခမဲ့ အႀကိဳအပို႔ အစီ အစဥ္တစ္ခုလည္း လုပ္ေပးထားျပန္ သည္။ ထိုအစီအစဥ္ကေတာ့ အညိဳရွိရာ ပေရာဗီဒင့္စ္ၿမိဳ႕၏ ေနာက္ထပ္ နာမည္ေက်ာ္ ေက်ာင္းတစ္ေက်ာင္းျဖစ္သည့္ Rhode Island School of Design  ဒီဇိုင္းေက်ာင္းႏွင့္ တြဲဖက္ အစီအစဥ္ ျဖစ္သည္။ ဒီဇိုင္းေက်ာင္းက အညိဳရွိရာ ေတာင္ကုန္း၏ အေျခပိုင္းတြင္ ရွိၿပီး ႏွစ္ေက်ာင္း လံုးရွိ ဆရာ၊ ေက်ာင္းသား၊ ၀န္ထမ္းမ်ားမွာ ထိုအနီးနားတစ္၀ိုက္တြင္ ေနထိုင္ၾကသည္မို႔ ေက်ာင္းႏွစ္ေက်ာင္းက ထိုအစီအစဥ္ကို စီစဥ္ထားၾကျခင္း ျဖစ္သည္။ ထိုအစီအစဥ္မွာ ည ၇ နာရီမွ နံနက္ ၅ နာရီၾကားအတြင္း ေက်ာင္းႏွစ္ေက်ာင္း တံဆိပ္ပါသည့္ ဆလြန္းကားမ်ားက တက္စီသဖြယ္ ပတ္လမ္းႏွစ္မ်ဳိးမွာ ၁၅ မိနစ္တစ္ႀကိမ္ ပတ္ေမာင္း ၾကကာ အကူအညီ လိုအပ္ေနသည့္ ေက်ာင္းသားကတ္၊ ဆရာကတ္၊ ၀န္ထမ္းကတ္ ျပႏိုင္သူမ်ားကို သြားလိုရာအေရာက္ လံုျခံဳ စိတ္ခ်စြာ အခမဲ့ ပို႔ေဆာင္ ေပးၾကျခင္းပင္။

အေမရိက ေရာက္ကတည္းက ရန္ကုန္က်င့္ ေပ်ာက္ကာ ေမွာင္လာခ်ိန္ စ႐ိုက္ထူးျခား သည့္ လူမ်ဳိးမ်ားျမင္လွ်င္ ရဲကားကို အားကိုးတႀကီး ရွာေနမိတတ္သည့္ ကိုယ့္အဖို႔ ထိုအစီအစဥ္ကား ႀကီးစြာေသာအားကိုးရာပင္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း ၂၀၀၅ ခုႏွစ္က နာမည္ေက်ာ္ ဂၽြန္ေဟာ့ပ္ကင္းတကၠသိုလ္မွာ ေနခဲ့စဥ္က နာမည္ေက်ာ္ ေဘာ္လ္တီမိုး၏ ညေနခင္းမ်ားကို တစ္ကိုယ္ေတာ္ မျဖတ္သန္းရဲခဲ့သမွ် အညိဳ၏ ညေနခင္း၊ ညခင္း မ်ားကို တစ္ကိုယ္ေတာ္ ျဖတ္သန္းျဖစ္ခဲ့ရပါသည္။ အညိဳကား ထိုကဲ့သို႔လည္း ကိုယ့္အေပၚ လံုျခံဳမႈကို ေပးျပန္သည္ေကာ။

ေသယာလမ္းမႏွင့္ အညိဳ႕အလွ

အညိဳသည္ ေတာင္ကုန္းေပၚမွာ တည္ထားေသာ ေက်ာင္းျဖစ္သျဖင့္ ဘတ္စ္ကား မ်ားႏွင့္ ကိုယ္ပိုင္ကားမ်ား၊ လူမ်ားေရာေထြးၿပီး သြားလာလွ်င္ ႐ႈပ္ေထြးႏိုင္သျဖင့္ အညိဳရွိရာေတာင္ကုန္းကို တက္သည့္လမ္းအား ႏွစ္မ်ဳိး ေဖာက္လုပ္ထားေလသည္။ တစ္မ်ဳိးမွာ ေတာင္ကုန္းအသားကိုထြင္းၿပီး ဥမင္ေဖာက္ထားကာ ထိုလမ္းကို ဘတ္စ္ ကားမ်ားသာ သံုးသည္။ ေနာက္လမ္းမွာေတာ့ သာမန္ကားလမ္းျဖစ္ကာ ကိုယ္ပိုင္ကား မ်ားႏွင့္ လူမ်ားအသံုးျပဳရန္ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အညိဳရွိရာ၀န္းက်င္သည္ ပေရာဗီ ဒင့္စ္ၿမိဳ႕ကုိ လွမ္းျမင္ေနရၿပီး ဘတ္စ္ကားေတြလည္း ႐ႈပ္ယွက္ခတ္ မေနေခ်။ အညိဳ႕ ပရ၀ဏ္မွာ အထူးထင္ရွားၿပီး လူအစည္ကားဆံုး ေနရာကား ေသယာ လမ္းမႀကီး ျဖစ္သည္။

ကိုယ္ေနရန္ စီစဥ္ေပးထားေသာ အခန္းမွာ ေသယာလမ္းမႀကီးအား ေထာင့္မွန္က်ေနေသာ လမ္းသြယ္တစ္ခုျဖစ္သည့္ ဘို၀င္န္လမ္းမွာျဖစ္ၿပီး ကိုယ့္႐ံုးခန္း ရွိရာ ၀တ္ဆင္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ဌာနမွာ ေသယာလမ္းမႀကီးေပၚ ၁၂ မိနစ္မွ် လမ္း ေလွ်ာက္လွ်င္ ေရာက္ႏိုင္ေသာ ေနရာတြင္မို႔ ကိုယ့္မွာ ေသယာကို ေန႔စဥ္ ယဥ္ပါးခဲ့ရ ေလသည္။ ၀တ္ဆင္အေဆာက္အအုံႏွင့္ ကိုယ္ေနထိုင္ရာ ဘို၀င္န္လမ္းထိပ္တို႔မွာ အညိဳ႕ပရ၀ဏ္၏ ဘယ္ႏွင့္ ညာ အစြန္တစ္ဖက္စီတြင္ ရွိေလသည္။ ေသယာလမ္း ေပၚမွာ ေကာ္ဖီဆိုင္မ်ား၊ အလွျပင္ဆိုင္၊ ဖက္ရွင္ဆိုင္မ်ား၊ စာအုပ္ဆိုင္၊ စတိုးဆိုင္ စသျဖင့္ ဆိုင္ေပါင္း ေျမာက္ျမားစြာ ရွိသျဖင့္ ေက်ာင္းဖြင့္ရက္မ်ားတြင္သာမက ေက်ာင္းပိတ္ရက္မ်ားတြင္ပါ လူစည္ကား ေနတတ္သည္။ လမ္းမႀကီးမွာ အေကြ႕အေကာက္ မရွိသေလာက္ျဖစ္ကာ ကုန္းျပင္အနိမ့္အျမင့္ ဆင္ေျခေလွ်ာ ေလာက္သာ ရွိသည့္ လမ္းမ ျဖစ္ေလသည္။

အညိဳ၏ ေက်ာင္းအေဆာက္အအုံ အသီးသီးမွာ ဥေရာပေခတ္ လက္ရာမ်ဳိး ျဖစ္ေနသည္မို႔ ထုႏွင့္ထည္ႏွင့္ ေရွးေဟာင္းအေဆာက္အအုံမ်ား ျဖစ္ၾကကာ ေက်ာင္းပရ၀ဏ္ အတြင္း လမ္းေလွ်ာက္ရသည့္ အခါမွာပင္ စိတ္ထဲတြင္ ခမ္းနားႀကီးက်ယ္မႈ၊ ေရွး ေဟာင္းဆန္မႈတို႔ကို ခံစားရႏိုင္သည္။ ေဆာင္းကာလမ်ားဆိုလွ်င္ ႏွင္းခဲႏွင္းမႈန္မ်ား ဖံုးလႊမ္းေနသည့္ အညိဳ႕ပရ၀ဏ္သည္ လြမ္းေမာခ်င္စရာ ျဖစ္သည္။ အပင္မ်ား အားလံုးတြင္ အရြက္မ်ား မရွိေတာ့ေသာ္လည္း ႏွင္းခဲႏွင္းေခ်ာင္းမ်ား တြဲသီခိုေနေလ့ ရွိၿပီး ေနမြန္း တည့္ခါနီးမွ ထြက္လာတတ္သည့္ ေနေရာင္ျခည္ဖ်ဖ်ေအာက္မွာ အ၀တ္အစား ထူထူႀကီးမ်ား ၀တ္ထားသည့္ ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူမ်ား၊ ဆရာ၊ ဆရာမမ်ားႏွင့္ ေရွးေဟာင္းႏွင့္ ေခတ္သစ္လက္ရာ အေဆာက္အအုံမ်ားကို ေတြ႕ရသည္မွာ မည္သည့္ အရာကို လြမ္းရမွန္း မသိဘဲ လြမ္းရသကဲ့သို႔ ျဖစ္တတ္ေလသည္။ ရာသီအလြန္ ေအးလာလွ်င္ ၀တ္ဆင္ရွိ ႐ံုးခန္းသို႔ပင္ မသြားခ်င္ေတာ့ဘဲ ကိုယ့္အိမ္ခန္းေလးထဲမွာသာ ကုပ္ေနကာ ျပတင္းမွ တစ္ဆင့္ ျပင္ပက ႏွင္းကမၻာ ကိုလွမ္းၾကည့္ၿပီး သက္ျပင္းေမာ ေတြခ်ေနျဖစ္ခဲ့သည္။ တစ္ကိုယ္ေတာ္ ျဖစ္ေနရသည့္ အျပင္ အလင္းေရာင္မွာလည္း မႈန္ပ်ပ်သာ ျဖစ္ေနသျဖင့္ အလိုလို ေနရင္းကပင္ ေဆြးလြမ္းလြမ္းႀကီး ျဖစ္ေနတတ္သည့္ ေဆာင္းရက္မ်ားသည္ အညိဳ႕အေၾကာင္း ေတြးလွ်င္ ေပၚလာျမဲတည္း။

အမွန္မွာ ေႏြဦး ကာလ တစ္ေလွ်ာက္လံုး အညိဳ႕ပရ၀ဏ္၏ အလွအပႏွင့္ စိမ္းစိုေ၀ဆာမႈကို ယေန႔တိုင္ မေမ့ေသးေသာ္လည္း ေဆာင္းရက္မ်ားမွ အညိဳ ႐ုပ္ပံုလႊာက အိမ္လြမ္းနာကို မီးေလာင္ရာ ေလပင့္ေပးႏိုင္သျဖင့္ ပိုၿပီး စြဲထင္ေနခဲ့ျခင္းလည္း ျဖစ္ေပမည္။ ေႏြဦးေရာက္သည့္အခါ ထိုကိုယ္လံုးတီး သစ္ပင္အသီးသီးမွာ စိမ္းႏုႏုအရြက္ အနည္းငယ္ႏွင့္ ေရာင္စံုအေသြးစံု ပန္း မ်ား ေပၚထြက္လာတတ္သည္။ သည္ ေရာက္မွ သတိထားမိသည္မွာ ေႏြဦးတြင္ အရြက္စိမ္းစိမ္းမ်ား အရင္ မထြက္ လာဘဲ အေရာင္စံုသည့္အပြင့္မ်ားက အရင္ထြက္လာတတ္ျခင္းပင္။ ရြန္ဒန္ ဒရြန္၊ ဒက့္ဖိုေဒးလ္ စသည့္ အပြင့္မ်ား အျပင္ ကိုယ္ မသိေသာ အပင္မ်ားမွာ အ၀ါ၊ အနီ၊ ဒန္းေရာင္၊ လိေမၼာ္ေရာင္၊ ခရမ္းေရာင္ စသျဖင့္ အေရာင္စံုပန္းမ်ား က အရြက္စိမ္းစိမ္းမ်ား စံုေအာင္ မထြက္မီကပင္ ထြက္လာျခင္းကလည္း ကိုယ့္လို အာရွသားအတြက္ ဆန္းေန သည္ေလ။ ကိုယ္တို႔ဆီမွာေတာ့ အပင္ မ်ားက အရြက္ေ၀ၿပီးမွ အပြင့္ေ၀ၾကသည္ ကိုး။ အညိဳ႕၀န္းက်င္မွာေတာ့ အပြင့္ေ၀ ၿပီးမွ အရြက္စံုေလသည္။ မည္သို႔ပင္ျဖစ္ ေစ ႐ိုးတံၿပိဳင္းၿပိဳင္းႏွင့္ ၀တ္လစ္စလစ္ ျဖစ္ေနသည့္ အပင္မ်ားထက္ အပြင့္ ေရာင္စံု၊ အရြက္စိမ္းစိမ္းမ်ားကို ျမင္ရ သည္က စိတ္ကို အလြန္ပင္လန္းဆန္း ေစသည္။

အညိဳ၏ ေနာက္ထပ္ေကာင္းေသာ အခ်က္မွာ အညိဳမွ ထုတ္ေပးထားသည့္ ကတ္ျဖင့္ အညိဳပိုင္အားကစား႐ံုႀကီးမွာ ႏွစ္သက္ရာ အားကစားမ်ားကို အခမဲ့ ကစားႏိုင္ျခင္း ျဖစ္ေလသည္။ ထိုအား ကစား႐ံုႀကီးမွာ ကိုယ္ေနသည့္ လမ္း ထိပ္မွာပင္ရွိေသာ္လည္း ရာသီေအး သည့္ကာလမ်ားတြင္ အိမ္တြင္း ေအာင္း ေနမိသကဲ့သို႔ အေျခအေနေပးသည္ႏွင့္ လမ္းမ်ားေနခဲ့သည့္အတြက္ အားကစား မေျပာႏွင့္၊ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားမႈကိုပင္ မွန္မွန္မျပဳလုပ္ျဖစ္ခဲ့ေခ်။ ထိုအေၾကာင္း ျပန္ေတြးလွ်င္ ခုထိ ေနာင္တရမိေသး သည္။ အေမရိကမွာ ဂ်င္မ္တစ္ခုကို အသံုးျပဳခြင့္ ရေရးသည္ အခေၾကးေငြ အေတာ္ သံုးရသည္။ အညိဳမွာကဲ့သို႕ အခမဲ့ အသံုးျပဳခြင့္ကား က်န္တကၠသိုလ္မ်ား မွာေပးခဲဘိျခင္း။

ထို႔ေၾကာင့္ အခြင့္အေရးကို ရသည့္ အခိုက္မွာ မသံုးျဖစ္ခဲ့ ျခင္းကား ေနာင္တရမိ႐ံုသာ။ အညိဳ႕ ပရ၀ဏ္ ကိုယ္တိုင္ကပင္လွ်င္ လမ္းေလွ်ာက္ရန္ အလြန္ သင့္ေလ်ာ္သည့္ ပရ၀ဏ္ ျဖစ္ေလသည္။ ေတာင္ကုန္း ေလးေပၚမွာတည္ထားသည့္ ပရ၀ဏ္မို႔ အဆင္း အတက္ေလးမ်ားႏွင့္ ေအးခ်မ္းသည့္ ပရ၀ဏ္မွာ ငယ္ရြယ္ ႏုနယ္သည့္ အညိဳ႕ရင္ေသြးမ်ားကို ေငးေမာရင္း၊ အေရာင္ စံုလွ်င္စံု၊ မစံုလွ်င္ ႐ိုးတံၿပိဳင္း ၿပိဳင္း၊ ႏွင္းမႈိင္းမႈိင္းႏွင့္ ျဖစ္ေနသည့္ အပင္မ်ားကို ၾကည့္ေငးရင္း လမ္းေလွ်ာက္ရသည့္ အရသာမွာ ငယ္စဥ္က ရန္ကုန္၀ိဇၨာႏွင့္ သိပံၸ တကၠသိုလ္ ၀င္းထဲကို လမ္းေလွ်ာက္ ထြက္ခဲ့ရသည့္ အရသာအား ျပန္လည္တမ္းတ မိေစသည္။ တကၠသိုလ္ ပရ၀ဏ္ တစ္ခု အတြင္း လမ္း ေလွ်ာက္ရသည့္ အရသာႏွင့္ ပတ္သက္လွ်င္ ကိုယ့္မွာ ဆယ္ေက်ာ္သက္ လူငယ္ ဘ၀မွာ ရခဲ့သည့္ အရသာထက္ မူႀကိဳႏွင့္ မူလတန္း အရြယ္က အေဖ့ လက္ဆြဲကာ ေလွ်ာက္ခဲ့ရသည့္ အရသာကို ပိုၿပီး အမွတ္ထင္ထင္ ျဖစ္ခဲ့ရသည္မို႔ အညိဳ႕ ပရ၀ဏ္ တစ္နံတစ္လ်ား ေလွ်ာက္ခြင့္ရ သည့္အခါ စိတ္ထဲတြင္ ျပန္ငယ္သြား သကဲ့သို႔ လန္းဆန္း ခဲ့ရျပန္ပါသည္။

ေရျပင္ေပၚက မီးထြန္းပြဲ

အညိဳ၏ ရင္ခြင္ကို ေရာက္စမွာ အေမရိက အတြက္ ေႏြရာသီအကုန္ ေဆာင္းဦးသို႔အ၀င္ ျဖစ္သျဖင့္ အညိဳ ရွိရာ ပေရာဗီဒင့္စ္ ၿမိဳ႕ေလးမွာ ေလဟာျပင္ ပြဲလမ္းသဘင္မ်ား ရွိေနဆဲ အခ်ိန္ ျဖစ္သည္။ အညိဳ႕၀န္းက်င္မွာမူ ေက်ာင္း ဖြင့္စျဖစ္သျဖင့္ ေက်ာင္းသားမ်ား၏ အသင္းအဖြဲ႔ ဖြဲ႔စည္းျခင္း လႈပ္ရွားမႈ မ်ားရွိေနတတ္သည္။ ပေရာဗီဒင့္စ္ၿမိဳ႕ လယ္သည္ အညိဳရွိရာ ေတာင္ကုန္းေလးမွ ဆင္းကာ လမ္းအတန္ငယ္ ေလွ်ာက္သြားသည္ႏွင့္ ေရာက္ႏိုင္သျဖင့္ လည္း ကိုယ့္မွာ မိနစ္ ၂၀၊ ၃၀ မွ တစ္စီး လာတတ္သည့္ ဘတ္စ္ကားမ်ားကို ေစာင့္မေနေတာ့ဘဲ အေညာင္းေျပ အညာေျပ လမ္းေလွ်ာက္လည္ တတ္ခဲ့ျပန္သည္။ ေဆာင္းဦး ကာလမ်ားတြင္ ရာသီဥတုမွာ ၾကည္လင္ ေနတတ္ကာ အပူခ်ိန္မွာလည္း ေႏြးေထြးဆဲမို႔ လူအမ်ားကလည္း အိမ္ျပင္ထြက္ေလ့ ရွိၾကသည္ေလ။

ပေရာဗီဒင့္စ္သည္ ႐ို႕ဒ္အိုင္းလန္းျပည္နယ္၏ ၿမိဳ႕ေတာ္ ျဖစ္သျဖင့္ ျပည္နယ္ အစိုးရ ႐ံုးစိုက္သည့္ အေဆာက္အအုံလည္း ရွိေနေပသည္။ ထိုအေဆာက္ အအုံမွာ အညိဳရွိရာ ေတာင္ကုန္းႏွင့္ မလွမ္းမကမ္းမွာ အၿပိဳင္ ရွိေနသည့္ ေတာင္ကုန္းေပၚတြင္ တည္ရွိၿပီး ကက္ပီေတာလ္ဟု ေခၚၾကသည့္ ၀ါရွင္တန္ဒီစီရွိ အေမရိကန္ အစိုးရ ႐ံုးစိုက္ရာ အေဆာက္အအုံႏွင့္ ပံုစံတူလည္း ျဖစ္သည္။

ထိုအေဆာက္အအုံမွာ ျပည္နယ္ အစိုးရ႐ံုး စိုက္ရာမို႔ အခြန္႐ံုး ရွိသကဲ့သို႔ အျခား ႐ံုးေပါင္းမ်ားစြာ ရွိေနသည္။ သို႔ေသာ္ ထိုအေဆာက္အအုံကို ႐ံုးသူ ႐ံုးသားမ်ား သာမက ျပည္နယ္သူ ျပည္နယ္သားမ်ားကလည္း အသံုးခ်ႏိုင္ ၾကသည္။ ရင္သား ကင္ဆာႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ လႈပ္ရွားမႈ တစ္ခုကို ၿမိဳ႕ခံအဖြဲ႔အစည္း အသီးသီးမွ က်င္းပၾကရာ ထိုအေဆာက္အအုံကို ထည့္သြင္း အသံုး ျပဳခဲ့ၾကေသးသည္။

ပေရာဗီဒင့္စ္၏ ထူးျခားေသာ ေလဟာျပင္ပြဲ တစ္ပြဲမွာ ေရေပၚတြင္ မီးထြန္းသည့္ပြဲ ျဖစ္သည္။ သူတို႔က Waterfire ဟု ေခၚဆိုၿပီး ေဆာင္းဦးႏွင့္ ေႏြရာသီတို႔တြင္ က်င္းပတတ္သည္။ က်င္းပသည့္ ေန႔ရက္မွာ ရာသီဥတု ေကာင္းမြန္ေနသည့္ စေနေန႔ တိုင္းျဖစ္ၿပီး ပေရာဗီဒင့္စ္ၿမိဳ႕၏ ေရေျမာင္းႀကီး အသြင္ရွိ ျမစ္ႏွင့္ ဆက္ေနသည့္ တူးေျမာင္းႀကီး တစ္ေလွ်ာက္ မီးဖိုစရာ ေနရာေလးမ်ားတြင္ ထင္းမီးမ်ား ဖိုကာ ညအလွကို ပိုစည္ကားေအာင္ ျပဳၾကေလသည္။ အခ်ဳိ႕မီးထြန္းပြဲ ေန႔မ်ားကို ပြဲလမ္းသဘင္ တစ္ခုခုျဖင့္ တိုက္ဆိုင္ကာ ျပဳလုပ္ၾကၿပီး ထိုေန႔မ်ားတြင္ ဧည့္သည္မ်ား သိန္းခ်ီထိ လာေရာက္ ၾကည့္႐ႈတတ္ေလသည္။ ရင္သား ကင္ဆာကို လူပိုသိၿပီး ေ၀ဒနာရွင္မ်ားကို ပိုၾကင္နာရန္ႏွင့္ ေ၀ဒနာ မျဖစ္ေသးသည့္ အမ်ဳိးသမီးမ်ားလည္း ကင္ဆာ၏ အႏၲရာယ္ကို အမႈမဲ့ အမွတ္မဲ့ မေနျဖစ္ရန္ ရည္ရြယ္ကာ က်င္းပသည့္ ထိုလႈပ္ရွားမႈတြင္ ၿမိဳ႕ေတာ္၀န္ အပါအ၀င္ လႈပ္ရွားမႈတြင္ ပါ၀င္သူမ်ား အားလံုးက ရင္သားကင္ဆာ အထိမ္းအမွတ္ စလြယ္ပန္းေရာင္၊ ရင္ထိုး ပန္းေရာင္မ်ား တပ္ဆင္ ထားၾကၿပီး ထိုေရေပၚ မီးထြန္းပြဲ အတြက္ မီးစတင္ ထြန္းညိႇရန္ စီတန္း လမ္းေလွ်ာက္ ခဲ့ၾကသည္။

ထိုေန႔က မီးထြန္းပြဲ၏ ကုန္က် စရိတ္မ်ားကိုလည္း ေဆး႐ံု၊ ေဆးကုမၸဏီမ်ား အပါ အ၀င္ အျခားေသာ ကုမၸဏီအသီးသီးမွ က်ခံေပးခဲ့သျဖင့္ ေရေပၚမီးထြန္းပြဲမွာ အထူး စည္ကား ေအာင္ျမင္လွသည္။ မီးထြန္းသည့္အခ်ိန္ကို ေန၀င္ၿပီး အေမွာင္ စတင္ခ်ိန္ အျဖစ္ သတ္မွတ္ ထားေသာ္လည္း ေနညိဳသည့္အခ်ိန္ကတည္းက ဧည့္သည္ အမ်ားအျပားက ေနရာယူႏွင့္ ၾကကာ တူးေျမာင္းထဲမွာ ေလွစီးသူစီးၾကႏွင့္ ခါတိုင္းေန႔မ်ားမွာ အိမ္တြင္း ေအာင္းေနခဲ့ၾကသေလာက္ ထိုေန႔တြင္ျဖင့္ ၿမိဳ႕လယ္လမ္းေပၚမွာ စည္ကား သိုက္ၿမိဳက္လွေပသည္။ အမွန္ေတာ့ ပေရာဗီဒင့္စ္ ၿမိဳ႕ေလးမွာ ဥေရာပ ဟန္ျဖင့္ လွပေနေသာၿမိဳ႕ျဖစ္ၿပီး အေမရိကတြင္ ပထမဆံုး ျဖစ္ေသာ ႏွစ္ျခင္း ခရစ္ယာန္ ဘုရားေက်ာင္း အေဆာက္အအုံလည္း ရွိ ေလသည္။ ၿမိဳ႕လယ္ရွိ အစိုးရ႐ံုးမ်ား အားလံုးလိုလိုမွာ ေရွးေဟာင္းအေဆာက္ အအုံမ်ားမို႔ အျခားအေမရိကၿမိဳ႕မ်ားကဲ့ သို႔မဟုတ္ဘဲ တစ္မူထူးေနသည့္ၿမိဳ႕ေလး လည္း ျဖစ္ေပသည္။

ခရီးမ်ား

အညိဳ႕ရင္ခြင္သည္ လြတ္လပ္ေအး ခ်မ္းေသာ္လည္း တာ၀န္ ဟူ၍လည္း သတ္သတ္မွတ္မွတ္ ယူစရာမရွိ၊ တစ္ကိုယ္ေတာ္လည္း ျဖစ္ျပန္၊ ရာသီဥတုကလည္း ေအးေနသည္က မ်ားသျဖင့္ ကိုယ္က အညိဳ၏ေန႕စြဲမ်ားတြင္ လမ္း သလားလို႔သာ ေနခဲ့ျဖစ္ေလသည္။ အေမရိက တစ္ခြင္ ခရီးစဥ္မ်ား အျပင္ အယ္လ္ဂ်ီးရီးယားႏွင့္ ပြာတိုရီကိုကဲ့သို႕ ျပည္ပႏွင့္ ျပည္နယ္ပ ခရီးမ်ားပင္ ထြက္ ျဖစ္ခဲ့သည္။ ထိုခရီးမ်ားအနက္ အထူး တန္ဖိုး ထားမိေသာ ခရီး တစ္ခုမွာ ငယ္သူငယ္ခ်င္းမ်ားႏွင့္ ျပန္လည္ ဆံုေတြ႔ေသာ ခရီးျဖစ္သည္။ ကိုယ္က ၁၉၈၂-၉၀ စာသင္ႏွစ္မ်ားတြင္ ေဆးတကၠသိုလ္သို႔ တက္ေရာက္ခဲ့ရာ ထိုစဥ္က ကိုယ္တို႔ အတန္းမွာ ေက်ာင္းသား ၂၅၀ ၀န္းက်င္သာ ရွိခဲ့သည္။ ေက်ာင္းမၿပီးမီ၊ အလုပ္သင္ ဆရာ၀န္ တာ၀န္မ်ား မထမ္းေဆာင္မီကပင္ အခ်ဳိ႕အတန္းေဖာ္မ်ားမွာ ရန္ကုန္ကို ခြဲခြာ သြားခဲ့ၾကသကဲ့သို႔ အမ်ားစုမွာမူ ဆရာ၀န္ ျဖစ္ၿပီးခါမွ ျပည္ပသို႔ ထြက္သြားခဲ့ၾကေလသည္။

ယခုအခါ အေမရိက တစ္ႏိုင္ငံ တည္းမွာပင္ အတန္းေဖာ္ ၅၀ ဦးမွ် ေရာက္ရွိေနၾကၿပီး အမ်ားစုမွာ အေမရိက၏ အေရွ႕ေျမာက္ပိုင္းႏွင့္ အေနာက္ ေတာင္ပိုင္းတို႔တြင္ ေနၾကသည္။ သူငယ္ခ်င္းမ်ားမွာ ေက်ာင္းၿပီးစကတည္းက ကြဲကြာ သြားခဲ့ၾကၿပီး အဆက္အသြယ္ ျပတ္သြားခဲ့ၾကရာမွ နည္းပညာ အကူအညီ ျဖစ္သည့္ ယာဟူးအုပ္စု အီးေမးလ္ျဖင့္ အဆက္အသြယ္ ျပန္ရ လာၾကသည္။ ထို႔ေနာက္ တိုင္ေပ၊ စင္ကာပူႏွင့္ အဂၤလန္မွ သူငယ္ခ်င္းအခ်ဳိ႕က နယူးေယာက္ကို လာလည္ရန္ အစီအစဥ္ ရွိသျဖင့္ ျပန္လည္ ဆံုေတြ႔ပြဲ အေသးစား ေလးလုပ္ၾကရန္ စိတ္ကူး ရၾကရာမွ နယူးေယာက္ အနီးတစ္၀ိုက္မွ သူငယ္ခ်င္းမ်ား၏ အစီအစဥ္ျဖင့္ ထိုပြဲေလးကို ျဖစ္ေျမာက္ေအာင္ ႀကိဳးစားႏိုင္ခဲ့ၾကေလသည္။

နယူး ေယာက္ျပည္နယ္ထဲရွိ ဟတ္ဆန္ျမစ္ေဘးမွ သူငယ္ခ်င္း အိမ္တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ ထိုေတြ႔ဆံုပြဲေလးသည္ ကိုယ္တို႔အားလံုး ကို အႏွစ္ႏွစ္ဆယ္မွ် ျပန္လည္ႏုပ်ဳိ သြားေအာင္ ဖန္တီး ႏိုင္ခဲ့ေပသည္။ ထိုေန႔က အထူးကုဆရာ၀န္မ်ား ျဖစ္ေန ၾကၿပီျဖစ္သည့္ သူငယ္ခ်င္းမ်ား အပါအ၀င္ ဌာနအသီးသီး၊ ကၽြမ္းက်င္မႈ အသီးသီးျဖင့္ ေနရာ အသီးသီးမွာ ေနထိုင္ ေနၾကသည့္ သူငယ္ခ်င္း ၂၀ ခန္႔ ဆံုေတြ႔ရရာ အတူ လိုက္ပါလာသည့္ အိမ္ေထာင္ ဖက္မ်ားႏွင့္ သားသမီးမ်ားပါ အံ့ၾသ ရေလာက္ေအာင္ အေပ်ာ္ၾကဴးခဲ့မိၾက ေလသည္။

ေနာက္ထပ္ ခရီးမ်ားသြားျဖစ္ခဲ့ သည္မွာလည္း ျပည္နယ္ေပါင္း ၂၀ ေက်ာ္သည္အထိ ျဖစ္သည္။ ထိုကဲ့သို႔ တစ္သြားတည္း သြားေနသည့္ အတြက္ ၀တ္ဆင္ကေရာ စာေပ အႏုပညာဌာန ကပါ မည္သည့္အေမးအျမန္း၊ အစပ္ အစုမွ မျပဳၾကသည္ကလည္း ကိုယ့္ဘ၀မွာ မရခဲ့ဖူးသည့္ လြတ္လပ္မႈကို ရခဲ့ရ ျခင္းပင္။ အမွန္ေတာ့ ကိုယ့္မွာ အလည္ သြားစရာ သူငယ္ခ်င္း၊ မိတ္ေဆြမ်ား ေပါမ်ားလြန္းေနသကဲ့သို႔ ဖိတ္ၾကားၾကသည့္ တကၠသိုလ္ႏွင့္ အဖြဲ႔အစည္းမ်ား ရွိေနသည္ကို ၀တ္ဆင္ကေရာ၊ စာေပႏွင့္ အႏုပညာဌာနကပါ တအံ့တၾသႏွင့္ ၀မ္းပမ္း တသာပင္ ျဖစ္ခဲ့ၾကေသးသည္။ ကိုယ့္အစီအစဥ္မ်ားႏွင့္ ကိုယ္ ႐ႈပ္ယွက္ ခတ္ေနသည္ကိုၾကည့္ကာ သူတို႔က မုဒိတာေတြ ပြားခဲ့ၾကသည္။

ကိုယ္ကလည္း ျပည္နယ္မ်ားမ်ား ေရာက္ဖူးေရး စီမံကိန္းကို အပီ ေရးဆြဲကာ လက္ခံမည့္ အိမ္ရွင္ မိတ္ေဆြ သူငယ္ခ်င္းမ်ားကို လွမ္းခ်ိတ္လိုက္၊ မည္သူမွ် မရွိသည့္ ေနရာမ်ား အတြက္ ခရီးသြား ကုမၸဏီမ်ားကို လွမ္းဆက္သြယ္လိုက္ႏွင့္ အလုပ္ မ်ားေနခဲ့သည္။ ထို႔ျပင္ စင္ကာပူမွာ ေနသည့္ ေမာင္ေလး အပါအ၀င္ အျခား ျပည္နယ္မ်ားမွာ ေနထိုင္သည့္ သူငယ္ခ်င္းအခ်ဳိ႕ႏွင့္ ပညာေတာ္သင္ျဖင့္ ေရာက္ေန သည့္ ေက်ာင္းသူ အခ်ဳိ႕ကိုလည္း ကိုယ့္အခန္းေလးတြင္ ဧည့္ခံျဖစ္ရာ ကိုယ့္မွာ စာေရး ျဖစ္သည့္တိုင္ လူမႈေရး အမ်ားဆံုး၊ လမ္းသလားဆံုး စာေရးဆရာလည္း ျဖစ္ခဲ့ျပန္ေလသည္။ မည္သို႔ပင္ ဆိုေစ အညိဳက ေပးေသာ လြတ္လပ္မႈထဲမွာ ကိုယ္သည္ အစြမ္းကုန္ ေပ်ာ္ပိုက္ကာ ေနျဖစ္ခဲ့ေပၿပီ။

(ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္)
မသီတာ၊စမ္းေခ်ာင္း၊
(ေရႊအျမဳေတ မဂၢဇင္း၊ေမလ ၂၀၁၁)

No comments:

Post a Comment